Leven zonder social media

Lukt het om te leven zonder Whatsapp, Twitter en Instagram op je telefoon? Ik probeerde het. En het werkt. Hier mijn bevindingen en tips.

Haat-Liefde met Social Media
Met social media heb ik een haat-liefde relatie. Het is gaaf omdat je met zoveel meer mensen in contact kan komen te staan. Ik heb veel leuke nieuwe mensen leren kennen. Je kan er bovendien gave campagnes op draaien.

Maar er zit ook een keerzijde aan social media: tracking, profiling. De bubbels. En de sneue haters. Ik schrijf regelmatig over privacy. Als internetter van het eerste uur gaat het Internet me aan het hart. Daarom zet ik me zakelijk ook in voor betere privacy, voor onze klanten, en voor hun kijkers. Een betere wereld begint bij jezelf:

Telefoonverslaafd
Ja ik geef het toe: ik was verslaafd aan mijn telefoon. Email, Whatsapp, Twitter, Instagram. Even het nieuws checken. Voor je het weet ben je uren van je dag kwijt. Foto’s maken, het blijft geweldig. Ik zit inmiddels aan de max van 2TB foto-opslag op iCloud, en nu dan?

AdGuard
Dankzij AdGuard surf je een stuk meer privé op het web. AdGuard geeft best wel schokkende inzichten in hoeveel partijen dagelijks, uur na uur, elke minuut, op jouw telefoon meekijken. AdGuard werkt niet alleen als een ad blocking plugin in Safari. Het kan ook een lokale VPN opzetten, en daarmee op DNS niveau al het verkeer naar al die andere apps inzichtelijk maken. En blokkeren. Zonder dat je zelf al te veel technische kennis hoeft te hebben.

Trackers, Trackers, Trackers
Je schrikt je lam hoeveel trackers er in websites en apps zitten. Ook al gebruik je je telefoon niet eens, elke minuut pingen apps even naar huis. En naar tal van andere partijen: Appsflyer, Bugsnag, Google APIs, Google Analytics, Crashlytics, App measurement, Adjust, Facebook, om er maar een paar te noemen. Dan hoef je niet eens zoveel apps geïnstalleerd te hebben. Ook zonder Google en Facebook apps gaan er calls naar deze partijen. Want ze zitten in de SDK’s en de developers zijn te lui om het eruit te halen.

iCloud foto syncing gebruikt zelfs Google
Zelfs Apple blijkt voor het synchroniseren van foto’s naar iCloud een Google service te gebruiken. Dat is best raar. Google is hun concurrent, en Apple claimt privacy hoog in het vaandel te hebben. Hoezo dan iedereen’s foto’s via Google’s systemen leiden? Gaat dat wel secure?

Jouw kijkverslaving is hun verdienmodel.
Al die apps, ze hebben hetzelfde doel: jou verleiden tot steeds meer kijken. Jouw kijkminuten ( de zogeheten eyeballs) zijn geld waard. Miljarden. De algoritmen pushen alleen wat jij graag wil zien, zodat je meer kijkt, en er meer geld kan worden verdiend aan profielen en advertenties. Daar gebruiken ze die trackers voor. Ze doen permanente A-B tests om te onderzoeken hoe ze je steeds beter kunnen verleiden om weer te kijken. Meer kijken = meer geld. Je raakt langzaam verslaafd aan die lege gratificatie, dat is hun hele doel.

Kijk vooral deze documentaire: The Social Dilemma. (Wel grappig dat je deze uitgerekend op Netflix kan bekijken, dat al je kijkgedrag meet en je hiermee in je eigen videobubbeltje trekt, haha.)

Bubbels
Op social media kom je hierdoor, zonder dat je het doorhebt, in een bubbel terecht. Ik heb het voorrecht gehad om in meerdere van die bubbels te kunnen rondkijken. Een aantal jaren geleden heb ik met een groep vrienden veel plezier gehad met een satirisch fictief personage op social media, waar we de draak staken met mensen die de boel bedonderden, we maakten leuke en foute grappen en en we plaagden twittertrollen. Zo’n personage foute opmerkingen in de mond leggen was erg leuk. Het was overduidelijk 1 grote grap, met soms ook zinnige reflectie en pittige terechte artikelen over misstanden, tolerantie en privacy. Het bubbeltje vond het prachtig. Voor buitenstaanders was het soms onnavolgbaar. Waar dan weer grappen over werden gemaakt.

Intolerantie
Het personage was een weekje te gast op het @netherlanders account op Twitter. We schrokken van de reacties. Men ging grappen serieus nemen. Had geen notie van context. Wat een negativiteit. Wat een haat. Ze werden kwaad op hun eigen spiegelbeeld, dat als overtrokken karikatuur voor werd gehouden. Cancel culture. Waar in het ene bubbeltje vrolijk werd gelachen om de kolder, de scherpe pen en de satire, bleek het andere bubbeltje zeer intolerant. Nee nog erger: er heerste selectieve tolerantie. Wat een grappige en gevaarlijke tegenstelling is. Fanatici verliezen eerst hun humor en daarna hun grenzen.

Mensen gaan onzin geloven
Die gescheiden wereldjes werken juist tegenovergesteld van de belofte van social media. In plaats van dat het alle mensen verbindt, duwt het mensen in nauwe groepjes, geïsoleerd van de rest. Mensen worden beperkter en extremer in hun opvattingen. En ze gaan totale onzin geloven. Dus hebben we best wel goed opgeleide mensen die ineens vaccinatie wappies, anti-5G-idioten, flatearthers, complotdenkers, waterstof-believers en pizzagate-gelovers worden. We hebben zelf de theorie van vermeend asbest in hagelslag de wereld in geholpen, als satire op die wappies.

(Asbest in hagelslag lijkt onschuldig hoor, het is namelijk niet aangetoond dat asbest eten slecht voor je is, je moet het alleen niet inademen, maar wie doet dat nou. Dat het niet aangetoond is, betekent niet dat het niet waar is!!!11! En ze vermelden asbest ook niet op de hagelslagverpakking bij de lijst van ingrediënten, heel verdacht11!! Bovendien schrijft de MSM er ook niet over, het lijkt wel een doofpot!!11! Lol.)

Reality Distortion Field
Het Reality Distortion Field waarmee Steve Jobs de iPhone (a.k.a. de Jesus Phone) introduceerde heeft wereldwijd tot een Reality Distortion Field geleid. Dit is niet het Internet zoals wij als pioniers in de jaren ’90 hadden voorzien, waar iedereen zijn creativiteit kon delen. In plaats daarvan deel je nu vooral je gegevens en word je gemanipuleerd door marketeers, spin doctors en andere foute lui zonder enige mores.

Beïnvloeding
Ogenschijnlijk intelligente mensen worden door die bubbels echt ontvankelijk voor beïnvloeding. Ik heb mee mogen maken dat zelfs een journalist het verschil tussen een fictief persiflerend karakter en hatende trollen niet meer begreep. Hij werd beïnvloed door een gefrustreerde hater die een persoonlijke vete voerde en bewust manipuleerde. De journalist deed vervolgens zelf waar hij mij ongefundeerd van betichtte. Pijnlijk, vooral voor hem. Er was namelijk niks journalistieks meer aan. Maar het is ook wel begrijpelijk, want eenmaal in je bubbel wordt objectief denken lastig, als onbewust je hele context gekleurd wordt. Probeer deze wereld maar eens te duiden, als je er zelf diep in zit.

Lubach maakte een heel goed item over die fabeltjesfuik. Kijktip. Niet op YouTube, wel bij de NPO want geen trackers. Goed zo NPO.

Trollen
Trollen: je hebt ze in vele gedaanten. Mensen die een beetje zitten te dollen. Grappenmakers. Scherpe commentaren. Domme mensen die maar wat roepen. Boze mensen. Gefrustreerde mensen. Ogenschijnlijk best wel netjes opgevoede mensen die op social media even flink los kunnen gaan. Het kan allemaal, het valt onder vrijheid van meningsuiting en dat is een fundamenteel mensenrecht. Net als privacy.

Enge trollen
Waar het enger wordt, is waar bewust wordt gemanipuleerd, door spindoctors, marketeers en algoritmen, door politici en politieke partijen, door overheden: om mensen hun gedrag en zelfs hun identiteit te veranderen. Waar beschadigende leugens als serieuze waarheid worden verkondigd. Waar mensen klakkeloos anderen na gaan praten en haten. Waar wordt bedreigd, met geweld bijvoorbeeld. Als mensen hatelijke onzin gaan verspreiden in een sneue poging om iemand te beschadigen. Als bizarre complottheorieën worden gevoed, om een eigen agenda te dienen. Het is fout en eng. Nare mensen. En wat te denken van bijvoorbeeld de trollenleger bots die door politieke partijen of landen worden ingezet, om de opinie te manipuleren en een land te destabiliseren. Best eng. En het gebeurt ook hier.

Democratie in gevaar
Waar het pas echt gevaarlijk wordt is als de democratie in gevaar wordt gebracht. En ja, de democratie is werkelijk in gevaar. Facebook werkte actief mee aan de kwalijke activiteiten van Cambridge Analytica, dat bewust leugens en desinformatie via die social bubbels verspreidde, met maar 1 doel: stemmers en dus verkiezingen beïnvloeden. Democratieën over de hele wereld werden zo gemanipuleerd en gedestabiliseerd. Oef. Zie Netflix: The Great Hack. Facebook heeft niet het DNA (of de ballen) om daar verantwoordelijkheid voor te nemen: ze zitten vast in hun verdienmodel, met al die perverse prikkels. Breek het open.

Vrije pers wordt afhankelijk
Intussen draagt de Europese vrije pers zichzelf naïef vrijwillig over, in Amerikaanse handen, Men maakt zich technisch, infrastructureel en commercieel afhankelijk van ondermeer diezelfde social platformen waar ze juist zo’n last van hebben. Ze dragen zelfs vrijwillig hun kijkgedraggegevens over aan hun grootste concurrenten. Het kind met het badwater. Ik vind dit echt zorgwekkend.

Doe er dus niet meer aan mee.
Met je telefoon op zak ben je een wandelend datalek. Bescherm jezelf daartegen. Trek die Matrix-stekker uit je nek. Stap uit die verslaving. Maar hoe dan? Dit is wat ik deed:

Wees bewust, en creëer zelf meer
Als tech-ondernemer die vrij diep in de wereld van social media, streaming, dataverzameling en privacy zit, is het misschien wat makkelijker om in te zien hoe verdienmodellen zich ontwikkelen, hoe algoritmen worden ontwikkeld, hoe datastromen ontstaan en welke negatieve consequenties dit alles kan hebben. Als je je online begeeft, probeer je dan te verdiepen in het belang van dat platform. Of nog beter, probeer jezelf op te stellen als platform of creator, in plaats van als consument. Het is leuker om zelf iets te schrijven, om iets te bedenken, om iets te maken, om te kunnen delen, dan om te consumeren. Het is leuker om zelf een rol te spelen in het faciliteren van creativiteit en communicatie, en helemaal als privacy daarin gewaarborgd kan worden, en mensen niet worden gemanipuleerd.

iPhone in plaats van Android
Apple’s verdienmodel is apparaten verkopen en diensten verkopen. Het is niet gebaseerd op het model met al die foute prikkels van Google of bijvoorbeeld Facebook waarin jij het product bent en jouw gegevens advertentiewaarde voor hen opbouwen. Apple heeft zich in elk geval gecommitteerd aan het beschermen van jouw privacy en daarmee gaan ze flink verder dan de rest. Goede toegangsbeveiliging, en Safari houdt trackers steeds beter tegen. (Nou blijft Apple een Amerikaans bedrijf en de ook Apple kan geen enkel privacywaarborg bieden tegen de Amerikaanse CLOUD Act, net als Amazon, Microsoft, Google, en al die andere partijen dat niet kunnen. Het liefst had ik een echte Europese smartphone + cloud service.)

AdGuard
Installeer AdGuard Pro (ik heb er geen belang in), of een vergelijkbare app die niet alleen trackers in Safari blokkeert, maar ook op device-netwerk niveau kan blokkeren. Sites laden sneller, je wordt niet meer door tientallen partijen gevolgd en geprofileerd. Vrijheid! (Ja sorry, ik weet dat apps en websites graag verdienen aan advertenties en dat ik hun verdienmodel doorbreek. Stop met trackers – je hebt ze niet nodig, daarover later meer – en ik bekijk graag je advertenties, deal?)

Signal in plaats van Whatsapp
Signal is een gave communicatie-app. Het veilige, onafhankelijke alternatief voor Whatsapp. Steeds meer mensen stappen over. Nodig je hele netwerk uit om over te stappen! Je zal zien dat een deel van je netwerk er al zit. Vraag je vrienden en familie om ook over te stappen. Signal werkt op alle moderne smartphones en er is een desktop client. Je communiceert altijd beveiligd, zonder dat Facebook (de eigenaar van Whatsapp) kan zien wie met wie communiceert. Ik zie je op Signal, ok?

Whatsapp for Business: autoreply
Inmiddels zit mijn ‘inner circle’ volledig op Signal. Ik kan helaas nog niet zonder Whatsapp. Teveel campagnegroepjes, teveel netwerkgroepjes, sommigen zijn een beetje lui om dat ene 1 extra appje te installeren. Ik heb mijn account overgezet naar Whatsapp for Business en een autoreply aangezet: ‘Hoi, ik lees je bericht pas veel later, stap je ook over op Signal?’

Beperk je telefoongedrag
Wis alle apps die je echt niet nodig hebt. Minder apps = minder data = meer privacy. Gooi die Google en Facebooks apps er sowieso af. Heb je echt nog een werkgever die Gmail gebruikt? Foei. Als werkgever zou ik een ‘no-cloud’ policy hanteren en alle medewerkers AdGuard Pro geven. Zet Screen Time eens aan en bekijk aan het eind van de week hoeveel tijd je niet hebt kunnen besteden aan jezelf, je gezin, je geliefde, je familie, je hobby’s of je werk. Leg dat ding niet naast je bed. Zet notificaties uit. En zet je telefoon op stil, altijd. Gebruikt Night Time om ’s nachts niet gestoord te worden.

Dirty Phone en Clean Phone
Omdat ik een bedrijf heb dat 24*7 core diensten voor onze klanten levert wil ik bij noodgevallen altijd bereikbaar kunnen zijn, zelfs als een mobiele provider uitvalt. Dus heb ik al jaren twee telefoons: Mijn oude iPhone ligt in een hoek op mijn bureau, en daar draaien Whatsapp, Twitter, Instagram en LinkedIn op. AdGuard Pro houdt de meeste trackers tegen. Maximaal een aantal keren per dag check ik die telefoon. Telefoontjes en SMS-jes worden doorgeschakeld naar de nieuwe telefoon.

Berichten, Signal en Slack
Op de nieuwste iPhone draaien Berichten, Signal, Slack en de essentiële apps voor onderweg, en ook AdGuard. Een cleane telefoon, met een nieuw nummer, dat verder nergens geregistreerd is. Deze telefoon draag ik altijd bij me. iCloud houdt alles in sync tussen beide telefoons. Ik zou liever een Europees alternatief voor iCloud documenten en foto’s gebruiken, tips zijn welkom.

Afgekickt
Zo bleef ik toch super goed bereikbaar, en super gefocust op werk, privé, familie en vrienden. Zo raakte ik van al die verloren minuten af. Zo konden de trackers me niet vangen. Je kan me nog steeds Whatsappen, maar daar reageer ik dus niet snel op. En ik kan stiekem af en toe toch even op Twitter en Instagram kijken hoe het met jullie is, op mijn oude Jezusfoon. Het voelt alsof je van verstokte roker een gelegenheidsroker wordt. Yes.

Heb jij nog meer tips? Deel ze!

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s